فصلنامه
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 دانشجوی ارشد علوم قرآن و حدیث دانشگاه اراک، اراک، ایران
2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه اراک
کلیدواژهها
عنوان مقاله English
نویسندگان English
عصمت انبیاء از ارکان اساسی کلام اسلامی و شرط اعتبار وحی و هدایت الهی است. با این حال، برخی آیات قرآن کریم، بهویژه در داستان حضرت موسی(ع) در سورههای قصص و شعراء، در نگاه نخست تعابیری را دربر دارند که بهظاهر با اصل عصمت ناسازگار مینمایند؛ از جمله نسبت «عمل شیطانی»، «ظلم به نفس» و «ضلالت». این تعابیر، در طول تاریخ اندیشه اسلامی، منشأ بروز شبهات و اختلاف دیدگاههای کلامی شدهاند.پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی ـ توصیفی و با بهرهگیری از روش تحلیل سندی و دلالی، روایت مشهور امام رضا(ع) در تبیین عصمت حضرت موسی(ع) را بررسی میکند. در بخش سندی، وضعیت راویان حدیث بر اساس منابع رجالی امامیه ارزیابی میشود و در بخش دلالی، با تکیه بر تحلیل لغوی، سیاق آیات و روش تفسیر قرآن به قرآن، دلالتهای روایت واکاوی میگردد. نتایج پژوهش نشان میدهد که تعابیر مورد مناقشه، ناظر به معانی غیر اصطلاحی و سیاقیاند و هیچگونه دلالتی بر ارتکاب گناه یا خطا از سوی حضرت موسی(ع) ندارند. این روایت، افزون بر رفع تعارض ظاهری آیات با اصل عصمت، الگویی روشمند برای مواجهه با آیات متشابه در کلام اسلامی ارائه میدهد.
کلیدواژهها English
